Sarita ni Francisco T. Ponce

NAGUSOD iti putan ti armalait ti rusok ni Kapitan Romel. Kapitan ti barangay Villa Romana. Nagarukong. Sinarapana ti timmangken a rusokna a kasla mangpugsat ti angesna. Napasarunuan a nagusod ti teltelna. Naariweng ket naparintumeng. Iti raniag ti agkurkuridemdem a lampara a naiparabaw iti lamiseta iti laem, nagbituebituen iti panagkitana iti aglawlawna.

Inkarigatanna a tinaliaw ni Salome nga asawana a sumalsalipengpeng iti suli ti salas. Agar-arubosen ti luana. Nakaturong dagiti kasla agsalsaludsod a matana kenkuana.

"No adda agikkis wenno agriaw, matay!" Naturay ken natebbag ti mamedmedmedan a timek.

Inyangad ni Kapitan Romel ti ulona. Sinaggaysana a tinaliaw dagiti uppat nga armado a lallaki a nakatakder iti aglawlawna. Ganggannaet a rupa dagitoy kenkuana.

Nabaneg ken natayag ti adda iti sanguananna . Aglanglanga nga isu ti kalakayan ken isu ti nanggusod ti rusokna . Pandek ken nabaneg ti adda iti makanawanna. Natayag ken nakuttong ti adda iti kattigidna. Kalalainganna a tayag ken rapis ti adda iti likudanna. Aglanglanga nga isu ti kaubingan ken isu ti nanggusod ti teltelna.

"Ania kadi ti basolko, Kakabsat?" sinaludsod ni Kapitan Romel idi mapasangpetna bassit ti nasayaat a riknana. Saan itan nga agbituebituen ti panagkitana iti aglawlawna.Inaprosanna ti teltelna a nagusod itay.

"Adu ti basolmo, Kapitan!"

"Kakabsat, pakawanendak koma iti ania man a nakabasolak kadakayo." Immanges ni Kapitan Romel iti nauneg. In-inut a timmakder a mangsarsarapa pay laeng ti rusokna.

Tinaliawna manen ni Salome. Nagakub itan dagiti imana. Agtantanamitim a nakaturong dagiti matana iti Santo Kristo a naisab-it iti diding iti laem.. Agkarkararag.

"Ti paltogmo! Inka iruar!" Ti nabaneg ken natayag a lalaki nga adda iti sanguananna ti nagsao.

Napleng dagiti lapayagna iti nangegna a gimmiddan iti panagbayo ti barukongna. Nagtinnaliawda ken Salome.

"Nauyongkayo unayen ditoy Villa Romana! Kas pangulo ti maysa a barangay, pagrebbengam koma a tenglen ti kappia! Ngem sika ti mangipangpangulo iti dakes nga aramid! Dagiti krimen!"

"Naallilawkayo, kakabsat. Ammo ti Dios a nadalus dagiti aramidko a kas kapitan ti Villa Romana. Nadalus dagiti imak. Nadalus ti kararuak."

"Salawasaw! Ammodakan! Tapno ammom, nabayagen a sisiimenmi ti Villa Romana! Sika ti pagpanpannakkel dagiti kabarangayam! Sika ti pannakaDiosda! Isu nga adun ti malalaki nga itta ken rinuker ditoy!"

Napangilangil ni Kapitan Romel. Malalaki? Itta ken rinuker? Awan ti ammona a baribar ti panagut-utekna a taga Villa Romana. Iti uppat a pulo a tawennan iti Villa Romana a nakayanakan, nagubingan ken nagbukaranna, awan pay ti ammona a nagpipinnadara wenno nagpipinnatay iti barangayda.

Nupay ti Villa Romana ti kasulinekan a barangay ti ilida, saan a maudi no talna ken panagrang-ay ti pagsasaritaan. No saan nga isu ti umuna iti kinatalna ken panagrang-ay kadagiti amin a barangay ti ili, ti Villa Romana ngata ti maikadua. Dayta ti mabalinna nga ipannakkel kas maysa a kapitan ti barangay.

Ngem iti napalabas a bulan, nadayyeg ti sangabarangayan ta nagsasaruno manen iti dua a naiwalang kadagiti turod ti Villa Romana. Dagem ti bala ti nakatayan amin dagiti biktima..

Iti pampanunot ni Kapitan Romel, inulit-ulitnan a tinimbang ti ugali, kinatao ken kaba-elan dagiti kabarangay-anna a lallaki ngem awan ti masuspetsana a makaitured. Ken awan ti ammona nga adda pal-togna kadakuada. Ket mamati iti dayta a kapa-nunotanna ta awan ti mangmangegna a putok ti paltog kadagiti rabii. Kadagiti laeng kaba-ngibang a barangay ti pakangkangeganna kadagiti agkakapigsa nga igam.. Isu a pattapatta-enna a pagibelbellenganda laeng ti Villa Romana..

No kadagiti turod ti Villa Romana koma ti pangpatpatayanda kadagiti biktima, awan laengen ti mangegda a kanalbuong ti paltog?

" Kakabsat, saankami a nauyong a taga Villa Romana.. Ammok ti kabaelan dagiti lallaki ditoy. Kas maysa a kapitan ti barangay, ar-aramidek iti amin a kabaelak a mangisaksaknap ken mangtengtengel ti kappia ken talinaay."

" Kasano nga ipalawagmo a saan a taga ditoy ti agiwalwalang no dagiti biktima ket nasarakanda kadagiti turod ti Villa Romana? No ibagam a saan a dagiti kabarangayam ti agpatpatay, sika ngarud!"

"Kakabsat, Nadalus dagiti imak! Nadalus ti kararuak! Dakkel ti suspetsak a pagibelbellenganda laeng ti Villa Romana."

Nagusod manen ti rusokna. Naparintumeng manen.

"Adu unay a palabrasmo, Kapitan! Ammodakan!"

"Pangaasiyo kadi, Kakabsat. Saanyo koma a patayen ti asawak. Kaasiandakami," impakaasi ni Salome nga aglulua ngem kasla saan a nangeg ti lalaki a manggusgusod ti lakayna.

"Ti paltogmo! Inka iruar kunak ngaruden, ne. Agkararag ken agbabawikan kadagiti adu a basbasolmo ta daytoyen ti maudi a rabiim ditoy rabaw ti daga. Naumakamin kadagiti dakes nga aramidyo!"

Immanges ni Kapitan Romel iti nauneg. "Pangaasiyo koma, Kakabsat. Saandak koma a patayen. Maasiankayo koma ti pamiliak." Pimmigsa ti panagbayo ti barukongna.

Nagusod ti bukotna. Natukkol san ti durina!

"Diosko, kaasiannakami," inkararag manen ni Salome. Nagparintumeng a nangsango ti Santo Kristo a nakabitin iti diding iti laem.

Nagasug ni Kapitan Romel ngem nginarietanna ti nagpaiduma a saem. Agbibinegen dagiti laslasagna. Ngem masapul a patibkerenna ti bagi ken panunotna. Masapul a malasatna daytoy nadagaang ken nakabutbuteng a rabii. Dina pay laeng kayat iti matay.

Ngem no patayenda ita a rabii, kaasinto pay ni Salome nga asawana ken dagiti dua nga annakda. Da Marino ken Maricel. Addada ita idiay Manila nga agad-adal. Mangal-ala iti kina-inhiniero ni Marino. Kina-nars met ni Maricel.

Wen, adda lisensiado nga armas nga iduldulinna. Maysa a nikelado ken bordado a .45 caliber nga ay-ayam daydi amana. Iduldulinna laeng a pakalaglagipan ken pakakitkitaanna iti daydi amana a pinatayda, nasuroken a dua a pulo a tawenen ti napalabas.

Agingga kadagitoy a panawen, dina man la a pinadas nga imputok wenno insabbikel kadagiti rabii wenno kadagiti rabii a mangmiting iti Villa Romana.

"Ti paltogmo!" Dinusagda ti bakrangna. Naganigki. Sinaggaysana manen a tinaliaw dagiti armado a lallaki.

Itay nabiit, adda pinatayda a kapitan ti barangay iti laud ti ili. Adda kano met armado a lallaki a simrek ti balayda iti rabii. Pinatay ken innalada ti paltogna.

"Awan ti paltogko, Kakabsat," inlibakna. Itedna man ken saan ti .45 caliber daydi amana ammonan ti gagara dagitoy. Tapno patayenda.

Nagtalinaed a nakaparintumeng. Iti pingir ti panunotna, pattapattaenna a dagitoy met laeng ti nangpatay iti Kapitan ti barangay iti laud ti ili nga innalada ti paltogna.

Naiggaman ti agsumbangir a takiagna. Ginuttada a pinatakder. Impidegda iti diding. Inasitgan ti maysa a lalaki ket rinay-abna ti nadaripespesen a kamisetana. Iti raniag ti agkurkuridemdem a lampara, sumilsileng ti namsek ken nabisked a barukongna.

"Isurendermon ti armasmo, Kapitan, no dimo kayat a ramesek ti asawam." Nagngirsi ti pandek ken nabaneg. "Ramesek ti imatangmo! Napintas ken makaalino ti pammagi ti asawam, he, he."

Simgar dagiti dutdot ni Kapitan Romel. Pimmartak ti panagbayo ti barukongna.

"Kaasiandakami koma, Kakabsat." Pigerger ti timek ni Salome.

Idi balasang pay laeng ni Salome, isu ti kapintasan iti Villa Romana. Namin-adu a nag-beauty Queen iti panagpiestada iti barangayda. Nag-first runner up iti pannakisalipna iti Beauty Queen Contest iti ilida a Santa Alejandria.

"Kakabsat, saanyo koma nga iraman ti asawak," kinuna ni Kapitan Romel.

"Kapitan, agpanunotka iti maminribu. Ta no dika a makapanunot iti nasayaat agbabawikanto met iti maminribu."

Mariknana nga aglulok dagiti susuop ken laslasagna. Napigsa latta ti panagkebba ti barukongna a bumalballaet dagiti nauneg a panagangesna."Diosko, kaasiannakami," naitanamitimna. Pinasikiganna a tinaliaw ti Santo Kristo a naisab-it iti diding iti laem. Daytoy ngatan ti maudi a rabiina ditoy rabaw ti daga.

Nagpanunot kadagiti pamuspusan tapno makigasanggasat ngem ania ti maaramidanna? Uppat nga armado ti nanglakub kenkuana. No aggaraw ammona a magusod manen ti rusokna.

"Ania, Kapitan, nakapanunotkan? Ti paltogmo wenno ti asawam?" Nakemkem ti timek a naggapu iti sikiganna.

"Kakabsat, asinokayo kadi ? Matmatandak koma. Maysaak laeng a mannalon nga agbibiag iti gagangay laeng a wagas."

"Dakami ti mangsalsalaknib ti kappia iti amin a panawen! Dakami ti sanggir dagiti mairurumen! Dakami ti mangbusbusor ti rinuker a gobierno!"

"NPA." Naitanamitim ni Kapitan Romel. Sinaggaysana manen a tinaliaw dagiti armado a lallaki a nanglawlaw kenkuana.

Nakemkemna ti sangina iti naammuanna a kinatao dagiti armado a lallaki. Naglayag ti panunotna iti napalabas. Suspetsa a pinatay ti NPA daydi amana. Nabayag a Teniente Del Bario iti Villa Romana..

Maraem a tao daydi amana. Isu ti nangidaulo a nangipababa ti ubbog iti Bantay Gusing kadagiti kataltalonan ti Villa Romana. Isu ti nangilungalong ti Masagana 99 kadagiti kabarioanna. Aw-awisen pay idi ti mayor ti ili a lumaban a para konsehal ngem kinaykayatna nga impanguloan ti Villa Romana.

Pinatayda ti amana idi mapanna bisitaen ti ubbog iti Bantay Gusing. Nasarakanda ti bangkayna iti puon ti Bantay. Nairaked iti puon ti kayo ket natatek ti bagina iti bala.Naparparigat met ngata sakbay a pinatayda a kas met ti mapaspasamakna ita.

Agingga kadagitoy a panawen silalagip pay laeng kadagiti balikas a pannakadaniw daydi amana iti pagtaenganda: Ti nadalus nga aramid ken panunot isu ti dayaw. Kapatgan a sagut iti tao ti bagi ken kararuana.

No apay ketdi a dagiti tao a nalinteg ken nadalus ti kararuana ket isuda pay ti umuna a maipatli. Agsasaruno manen dagiti nauneg a panagangesna ket kasla adda beggang a nagumok iti barukongna.

Sinaggaysana manen a tinaliaw dagiti armado a lallaki.

"No pudno a dakayo ti mangsalsalaknib ti kappia iti amin a panawen. No pudno a dakayo ti sanggir dagiti mairurumen. No pudno a dakayo ti mangbusbusor ti rinuker a gobierno, apay nga agdangirkayo?"

"Gapu ta adda abungot ti kararuam! Maysaka a hudas, Kapitan. Isu a dikan nga agindadalus! Naaringankan kadagiti rinuker nga aramid ti turay!"

"Saanak a Hudas!. Nadalus ti kararuak! Awan ti nangisit nga aramid nga agum-umok iti likudan ti pampanunotko. Awannnn!"

"Adu unay a sermonmo! Kaska met laeng iti daydi amam a naisem ngem pinulipolan met iti uleg ti kararuana!"

"Saan! Nadalus a tao daydi amak! Nadalus a Teniente Del Bario! Ammok ti kinatao ken ugali daydi amak! Awan ti ammok a babakna iti ili wenno asino man a tao!"

"Aginsasantoka manen, Kapitan! Asino pay ti immalaam no saan a daydi amam?"

"Kakabsat, nadalus dagiti ima ken kararuak! Nadalus dagiti aramidko a kas pangulo ti Villa Romana. Awan ti ammok a babakko iti ili wenno iti asino man! Awann!"

Bimmara ti piditpidit ni Kapitan Romel. "No adda ammoyo a basolko! No adda ammoyo a babakko iti tao wenno asino man, ibagayo tapno lawlawagantayo."

"Sika ti agkumpesar, Kapitan, ta sika ti adda basolna!"

"Dakayo ti agibaga ta awan ti ammok a basolko!" Nakagat ni Kapitan Romel ti bibigna. Napangilangil. Bumtaken ti barukongna kadagiti balikas a mangmangegna."Ala, agibagakayo!"

"Panagkunniber! Pammapatay!"

Napangilangil manen ni Kapitan Romel."Apay nga ilansadak iti krus nga awan ti pammaneknekyo? Matmatandak! Langak kadi iti maysa a mammapatay wenno mannanakaw?"

Iti unos ti panagbiagna, awan ti ammona a babakna iti tao. Inkaubinganna a sinursurot dagiti nadalus ken maraem a tugot daydi amana. Kasta met kadagiti paglintegan ti Dios. Ipaspasagepsepna met ita dagitoy a pilosopia ti biag kada Marino ken Maricel.

Saanna nga indeldel ti bagina nga agkapitan iti Villa Romana. Nainominar. Ket pinili dagiti kabarangayanna ta patienda a ti ugali ken prinsipio kas met laeng iti daydi amana a rinaraem iti adu a tao ken ti ilida a Santa Alejandria.

Ket inkarina kadagiti kabarangayanna nga aramidenna iti amin a kabaelanna a tumulong ken mangpapintas ti Villa Romana.

Iti sangapulo a tawenen a panangidaulona ti Villa Romana, awan pay ti nangegna a sayangguseng a mangkurikor koma ti lapayagna wenno ania man a banag a mangmansa koma ti administrasionna. Pakaragsakan ken pakaidayawanna amin dagiti maipalpalapayag kenkuana.

"Kakabsat, nadalusak a pasurot ken pangulo ti kabassitan a sanga ti gobiernotayo," kinuna manen ni Kapitan Romel Nadigosen iti ling-et. Kiniremkiremna dagiti matana ta naapges a maayosan iti ling-et. Saan a pulos a makakuti iti pannakaipidegna iti diding. Napigsa dagiti dua a lallaki nga adda iti agsumbangir a sikiganna a mangtengtengel kenkuana.

"Ket dagiti nalpasen a proyektomi iti barangay ti mangipaneknek! Ti sementado a waiting Shade! Ti irrigasion a pangted daydi amak a nagsasanga itan kadagiti kataltalonan ti Villa Romana a pagap-apitan ita dagiti tao iti inuyon-uyon a pagay! Ti Kapilia ni Apo Salvasion! Ti sementado a rangtay a kumamang iti Villa Romana Elementary School!"

"He, He, He. Ita, Kapitan, agkutak-kan a dimo mapupuotan. Ket mano ti naliksabmo kadagita a proyekto?" Inngirsi ti adda iti makanawanna. "Mano gasut a ribu a pisos ti naibolsam?"

"Awan ti sakitko a kasta! Awan! Aglaplapusanan a pangbiagko ti pamiliak dagiti maapit kadagiti bingayko a bantay ken talon a pinanawan daydi amak."

"Aginsasantoka manen, Kapitan. Dimo pay la nga ibaga a dagita a proyekto ti nangalaam ti inggatangmo iti traktormo."

"Awan ti narugit a kuarta a naitipon iti inggatangko ti traktorko!" Gumaygayebgeb manen ti barukongna. "Adda tresurero ti barangay nga agiggem ti kuarta a para kadagiti proyekto. Siak laeng ti makisarsarita iti ngato maipapan kadagiti pagsayaatan ken kasapulan ti barangay. Tapno ammoyo, tintinnagak dayta a traktor. No kayatyo, iparangko kadakayo dagiti papelesna iti bangko."

"Salawasawka a talaga, Kapitan. Saankan nga aginsasanto ta ammomin ti burikmo!

"Patiendak koma , Kakabsat." Napa-ngilangil ni Kapitan Romel a mangkag-kagat ti bibigna.

"Ti paltogmo! Ayannaaa!" Maysa manen a gusod ti nagdisso iti rusokna.

Nginarietanna manen iti panagbisaleg ti rusokna a kasla mangpugsat ti angesna. Tinaliawna ni Salome. Naitugkel dagiti mata ti asawana kenkuana. Kasna la ibagbaga nga itednan ti parparuarenda.

Wen, itednan ti .45 caliber nga ay-ayam daydi amana. Saannan a maibturan ti panaas dagiti makaaliaw a gusod a laklak-amenna. "Diosko, kaasiannak. Isalakannak koma," naitanamitimna. Pinasikiganna a tinaliaw ti Santo Kristo a nakabitin iti diding iti laem. Ammona a no maaladan ti paltog, gibusandanto metten ti biagna.

"Kapitan! Ti paltogmo! Ibagamon ti ayanna! 'Ninattoyen ta..." Nailayat manen iti putan ti armalait iti rusokna.

"Wen, adda iduldulinko a .45 caliber, Kakabsat. Ay-ayam daydi amak daytoy. Adda iti uyosen ti aparador."

"Makitam ita, Kapitan, ti kinasalawasaw ken kinatadem ti dilam? Agpampammarangka itay nga awan ti armasmo, adda met gayam. Kinay-kayatmo pay laeng iti nagusodgusod."

"Dispendarendak koma. Nasakit ngamin ti riknak nga alaenyo. Iduldulinko laeng a pakakitkitaak ken pakalaglagipak iti daydi amak daytoy a paltog a saanko ketdi a pagdangir, pangbutbuteng wenno pagpatay. Mamatiak a napigpigsa nga igam dagiti napintas a balikas, kinadalus ti panunot ken aramid ti maysa a tao ngem iti beggang ti buli. Mamatiak met a saan a dakami a taga Villa Romana ti agiwalwalang kadagiti turturodmi."

"Matmatandak koma, Kakabsat. Matmatanyo ti Villa Romana. Saankami a kabusor iti ili wenno asino man a tao. Patiendak koma. Gagangay kami laeng a mannalon. Pangaasiyo koma, Kakabsat, saandak koma a patayen. Ket ikarik kadakayo nga aramidek iti amin a kabaelak a pagwadan a pangulo ti kabassitan a sanga ti gobiernotayo. Ikarik met kadakayo nga aramidek iti amin a kabaelak a mangtengel ti kappia iti barangaymi." Nagkiraykiray dagiti mata ni Kapitan Romel.

Nagsanud dagiti dua a lallaki nga agsinsinnublat a manggusod kenkuana. Pinagsarukodda dagiti armasda ket namatmatanda ni Kapitan Romel.

"Ket no kas pangarigan man ta adda nagkamalian wenno nagkurangan daydi amak kadakayo wenno kadagiti amma ken kabagyanyo, adtoyak ita a dumawat iti pammakawanyo. Pakawanenyo koma daydi amak, Kakabsat. Ket adtoyak ita a mangsulnit iti amin a nagkamalian wenno nagkuranganna. "

"TI NADALUS A PANUNOT KEN ARAMID ISU TI DAYAW. KAPATGAN A SAGUT ITI TAO TI BAGI KEN KARARUANA. Dagitoy ti diakto malipatan a balikas nga imbati daydi amak ket ubingak pay laeng idi ikawesko dagitoy a balikas a kunaek a silaw ti biag. Pilosopia a mangbiag ti maysa a tao iti agnanayon."

"Ket no agtultuloy latta a masilmotan dagiti babak wenno ania man a nagkamalian dagiti appo ken ammatayo iti napalabas, agtultuloyto latta iti panagayos iti dara kadagiti kabambantayan ken tantanap. Ket no adda pannakabalinna, datayo koma a kaputotanda ita ti mangatur kadagidi a nagkamalian wenno nagkuranganda iti tumunggal maysa. Agpakpakaasiak kadakayo nga agtitinnulongtayo koma a mangisaknap iti kappia ken rang-ay ti ilitayo a saan ketdi nga iti pannakaidageltayo amin."

"Pannakaidagelto manen dagiti annaktayo ken ti masakbayanda. Adda ti .45 caliber daydi amak iti uyosen ti aparador. Alaenyon."

Rinuk-atanda ni Kapitan Romel. Agar-arukong a nagturong iti ayan ni Salome a sumalsalipengpeng latta iti suli.

" Agpakpakaasiak manen kadakayo a saandak koma a patayen, Kakabsat, ta kaasi ti pamiliak. Ammok nga adda met pamiliayo a kas kaniak. Kasta met a saanyo koma a dangran ti asawak. Sawek manen kadakayo nga awan ti ammok ken pakainaigak iti ibagbagayo a pammapatay. No ti traktorko ti kunayo, pudno a tintinnagak. No kayatyo a kitaen ti papelesna iti bangko, adda met iti uneg ti uyosen ti aparador."

Nagtitinnaliaw dagiti armado a lallaki.

Inlukat ti kaduada a pandek ken nabaneg ti aparador nga adda iti maysa a suli ti salas. Ginuyodna ti uyosen.Inin-inayadna nga iniggaman ti .45 caliber. Imparangna kadagiti kakaduana. Tinurongna iti laem ket imparabawna ti paltog iti lamiseta nga abay ti agkurkuridemdem a lampara.

"Nagpintasen," nayesngaw ti katayagan ken kakuttonganda. "Nikelado ken bordado pay. Ita pay la a makakitaak iti kasta a disenio."

"Saanmo a sagiden," kinuna ti kabanegan ken katayaganda, " maysa a monumento dayta kenkuana iti daydi amana a nabayag a Teniente Del Barrio iti Villa Romana.."

"Ania ngata ti naganna?" sinaludsod ti karapisan ken aglanglanga a kaubinganda.

"Ambrosio Kristo," kinuna manen ti kabanegan ken katayaganda bayat iti panagturongna iti ayan da Kapitan Romel ken Salome.

"Dispensarendakami koma laengen, Kapitan," kinunana."Nagkamalikami. Dayawek ti kinataom ket ituloymo koma dagiti nabalitokan a panunot ken aramidmo. Mamatikami itan a nadalus ken nalintegka a tao. Manen, dispensarennakami koma. Kasta met kenka, Mrs., dumawatkami met iti dispensar." Tinurongna ti laem. Iniggamanna ti .45 caliber. Minatmatanna iti napaut sana met laeng inin-inayad nga imparabaw iti lamiseta.

"Agyamanak, Kakabsat, ta nalawlawagan ti panunotyo. Diminto malipatan daytoy nadagaang a rabii ta bagnosminto nga agassawa iti agnanayon. Kasta met ti Villa Romana."

Nagsasaruno dagiti armado a lallaki a nangdakulap kadagiti agassawa a baklaydan dagiti agkakapigsa nga igamda.

"Inkami pay, Apo Kapitan, ket pumarbangonen. Adayo pay a bantay iti inkam sang-aten," impakadada.

"Agkapekayo pay, Kakabsat, tapno adda pigsayo a sumang-at," kinuna ni Kapitan Romel.

"Saanen, Apo Kapitan. Agyamankami ket manen dispensarendakami koma."

"Addan sa nalipatanyo,Kakabsat?" sinaludsod ni Kapitan Romel idi rummuar koman dagiti lallaki.

Nataliawda iti laem. Sumilsilap ti .45 caliber nga adda iti abay ti agkurkuridemdem a lampara.